Hepatit C nedir? Kısa cevap
Hepatit C, HCV’nin neden olduğu ve esas olarak kan yoluyla bulaşan karaciğer enfeksiyonudur. Akut enfeksiyon, çoğu kişide belirgin yakınma vermeyebilir. Ancak kronik enfeksiyon yıllar içinde fibrozis, siroz ve karaciğer kanseri riskini artırır.
Enfeksiyonun belirtileri nelerdir?
Hepatit C uzun süre belirti vermeyebilir. Olası yakınmalar yorgunluk, iştahsızlık, bulantı ve karın rahatsızlığıdır. Ayrıca nadiren sarılık da ortaya çıkar. Ancak belirti olmaması karaciğer hasarını dışlamaz.
HCV nasıl bulaşır?
HCV’nin temel bulaş yolu enfekte kanla temastır. Ortak veya steril olmayan enjeksiyon ekipmanı ve güvensiz tıbbi işlemler önemli risklerdir. Ayrıca yeterli tarama öncesindeki kan ürünleri de risk taşır. Jilet veya kan bulaşma ihtimali olan kişisel eşyaları paylaşmak da risk oluşturur.
Cinsel yolla ve anneden bebeğe bulaş mümkündür ancak kan yoluyla bulaşa göre daha düşük sıklıktadır. Hepatit C; sarılma, aynı ortamda bulunma, ortak tabaktan yemek yeme veya gündelik temasla bulaşmaz.
Hekim tanıyı nasıl koyar?
Hekim, ilk değerlendirmede genellikle anti-HCV antikorunu inceler. Pozitif sonuç, virüsle karşılaşmayı gösterir. Ancak aktif enfeksiyonu tek başına kanıtlamaz. Hekim aktif hepatit C’yi HCV RNA testiyle doğrular. Ayrıca tedavi öncesi karaciğer ve böbrek fonksiyonlarını, ek enfeksiyonları, ilaç etkileşimlerini ve fibrozisi değerlendirir.
Tedaviyle enfeksiyon ortadan kalkar mı?
Evet. Tedavinin temeli, ağızdan doğrudan etkili antivirallerdir (DAA). Uygun tedavi, hastaların çok büyük bölümünde kalıcı virolojik yanıt, yani virolojik kür sağlar. Ancak hekim rejimi ve süreyi kişiye göre belirler. İlaçlar, önceki tedaviler, siroz ve diğer klinik özellikler bu seçimi etkiler.
İnterferon temelli tedaviler güncel standart hepatit C tedavisinin temelini oluşturmaz. Bu nedenle eski interferon-ribavirin ağırlıklı tedavi bilgileri günümüzde çoğu hasta için geçerli değildir.
Tedavi sonrası yeniden enfeksiyon riski var mı?
Kalıcı virolojik yanıt, mevcut enfeksiyonda tedavi başarısını gösterir. Ancak HCV’ye karşı kalıcı koruyucu bağışıklık oluşmaz. Bu nedenle yeniden riskli kan teması enfeksiyona yol açma riski taşır.
HCV aşısı var mı?
Hepatit C’ye karşı rutin bir aşı yoktur. Ancak hekim, bağışıklık durumuna göre hepatit A ve B aşılarına ihtiyacı değerlendirir.
Siroz ve karaciğer kanseri riski nedir?
Tedavi almayan kronik HCV, bazı hastalarda yıllar içinde ileri fibrozis ve siroza ilerler. Siroz varsa enfeksiyon tedavisinden sonra da karaciğer kanseri açısından düzenli takip önemlidir.
Ankara'da Hepatit C değerlendirmesi ve tedavisi
Doç. Dr. Muharrem Taşkoparan, anti-HCV pozitifliği veya bilinen enfeksiyonda HCV RNA’yı ve karaciğer testlerini inceler. Ayrıca fibrozisi, ek hastalıkları ve ilaçları birlikte değerlendirir. Ardından tedavi ve tedavi sonrası takip planını kişiye göre hazırlar.
