Gastrointestinal Anjiyodisplazi: Belirtileri ve Tedavisi

Gastroenterolojide “damar beni” ne anlama gelir?

“Damar beni” tıbbi olarak tek bir hastalık adı değildir. Gastroenterolojide bazen mide veya bağırsaktaki anjiyodisplazi gibi damar kaynaklı lezyonları anlatır. Ancak ciltteki hemanjiyomlar ile gastrointestinal damar lezyonları aynı durum değildir. Bu nedenle tedavileri de farklıdır.

Gastrointestinal anjiyodisplazi nedir?

Anjiyodisplazi, sindirim sistemi duvarındaki küçük damarların genişlemesiyle oluşan vasküler lezyondur. Özellikle ileri yaşlarda kolonda ortaya çıkar. Daha seyrek olarak mide veya ince bağırsakta da gelişir. Hekim birçok lezyonu tesadüfen saptar. Ancak belirti vermeyen her lezyon tedavi gerektirmez.

Bağırsaktaki damar lezyonlarının belirtileri nelerdir?

  • Dışkıda gözle görülür kan
  • Gizli ve tekrarlayan gastrointestinal kan kaybı
  • Demir eksikliği veya demir eksikliği anemisi
  • Kan kaybına bağlı halsizlik, baş dönmesi veya nefes darlığı

Kanamanın miktarı ve biçimi lezyonun yerine göre değişir. Ayrıca hastanın kullandığı ilaçlar da kanamayı etkiler.

Tanı nasıl konur?

Hekim üst gastrointestinal sistemden kanama düşündüğünde endoskopi seçeneğini değerlendirir. Kolon kaynaklı kanama şüphesinde ise kolonoskopi kullanır. Ancak bu incelemeler bazen kaynağı göstermez. İnce bağırsak kanaması şüphesinde kapsül endoskopi veya diğer ince bağırsak incelemeleri gündeme gelir.

Damar lezyonlarının tedavisinde hangi seçenekler vardır?

Hekim tedaviyi öncelikle aktif veya tekrarlayan kanamaya ve kansızlığın derecesine göre planlar. Ayrıca lezyonun yerini ve hastanın genel durumunu dikkate alır. Uygun damar lezyonlarında endoskopik hemostaz yöntemleri seçenek oluşturur. Örneğin argon plazma koagülasyonu (APC) bu yöntemler arasındadır. Bazı hastalar demir tedavisi veya farklı girişimler gerektirir. Bunun yanında hekim kanama riskini etkileyen ilaçları yeniden değerlendirir.

Her damar lezyonu yakılmalı mı?

Hayır. Tesadüfen saptanan, kanama veya anemiyle ilişkisi olmayan bazı anjiyodisplaziler tedavi gerektirmez. Hekim öncelikle lezyonun kanamanın kaynağı olduğunu destekleyen klinik bulguları değerlendirir. Ardından endoskopik tedavi kararını verir.

Dışkıda kan veya kansızlık varsa neden önemlidir?

Damar lezyonları gastrointestinal kanamanın nedenlerinden yalnızca biridir. Örneğin polip, kolorektal kanser, ülser veya inflamatuvar bağırsak hastalığı da kanamaya neden olur. Bu nedenle hekim diğer olası nedenleri de araştırır. Özellikle açıklanamayan demir eksikliği veya tekrarlayan kanamada kaynağı belirlemek önemlidir.

Ne zaman acil değerlendirme gerekir?

Fazla miktarda kanama, siyah dışkı veya kanlı kusma akut gastrointestinal kanamayı düşündürür. Ayrıca bayılma, belirgin baş dönmesi, çarpıntı veya hızlı gelişen halsizlik eşlik edebilir. Bu bulgular acil değerlendirme gerektirir.

Ankara'da gastrointestinal damar lezyonlarının değerlendirilmesi

Doç. Dr. Muharrem Taşkoparan, Ankara’daki gastroenteroloji muayenehanesinde açıklanamayan gastrointestinal kanamayı veya demir eksikliğini değerlendirir. Öncelikle kanamanın kaynağını araştırır. Gerektiğinde endoskopi ve kolonoskopi planlar. Ardından saptadığı vasküler lezyonların tedavi gereksinimini klinik bulgularla birlikte ele alır.