Hepatit nedir? Kısa cevap
Hepatit, karaciğerde iltihaplanma anlamına gelir. Viral hepatitler A, B, C, D ve E virüslerinden kaynaklanabilir; ancak alkol, bazı ilaçlar, metabolik hastalıklar ve otoimmün hastalıklar da hepatite yol açabilir.
Viral hepatitler nasıl bulaşır?
- Hepatit A ve E: Temel olarak fekal-oral yolla; kontamine yiyecek veya su aracılığıyla bulaşabilir.
- Hepatit B: Enfekte kan ve vücut sıvıları, cinsel temas ve doğum sırasında anneden bebeğe geçiş başlıca bulaş yollarıdır.
- Hepatit C: Esas olarak enfekte kanla temas yoluyla bulaşır. Günümüzde en önemli risklerden biri steril olmayan enjeksiyon veya kanla temas eden ekipmandır.
- Hepatit D: Yalnızca hepatit B virüsü ile enfekte kişilerde gelişebilir.
Hepatit belirtileri nelerdir?
Akut hepatitte halsizlik, iştahsızlık, bulantı, sağ üst karın bölgesinde rahatsızlık, koyu idrar ve sarılık görülebilir. Ancak özellikle kronik hepatit B ve C uzun yıllar belirti vermeden seyredebilir.
Hepatit B ve C neden önemlidir?
Kronik hepatit B ve C zaman içinde karaciğerde fibrozis, siroz ve karaciğer kanseri riskini artırabilir. Bu nedenle yalnızca karaciğer enzimlerine bakmak yeterli olmayabilir; virüse özgü kan testleri ve gerektiğinde karaciğer hasarının derecesini değerlendiren incelemeler kullanılır.
Hepatit nasıl teşhis edilir?
Tanı hepatitin nedenine göre değişir. Karaciğer enzimleri ve diğer karaciğer testlerinin yanı sıra hepatit A, B ve C için özgül serolojik veya moleküler testler kullanılabilir. Kronik viral hepatitte viral yük, karaciğerin fibrozis düzeyi ve eşlik eden riskler tedavi kararını etkileyebilir.
Hepatitin tedavisi var mı?
Tedavi hepatitin türüne bağlıdır. Hepatit A çoğunlukla destek tedavisiyle iyileşir. Kronik hepatit B hastalarının bir bölümünde uzun süreli antiviral tedavi gerekebilir. Kronik hepatit C ise günümüzde uygun doğrudan etkili antiviral tedavilerle hastaların büyük çoğunluğunda virolojik olarak tedavi edilebilir.
Hepatitten korunmak mümkün mü?
Hepatit A ve B için aşılar vardır; hepatit C için halen rutin kullanıma girmiş bir aşı yoktur. Steril enjeksiyon ve tıbbi ekipman kullanımı, kanla temas riskinin azaltılması ve hepatit B açısından uygun cinsel korunma önlemleri bulaş riskini azaltır.
Ankara'da hepatit değerlendirmesi
Doç. Dr. Muharrem Taşkoparan'ın Ankara'daki gastroenteroloji muayenehanesinde hepatit şüphesi veya bilinen hepatit B/C enfeksiyonu olan hastalarda laboratuvar sonuçları, viral testler, karaciğer hasarı ve önceki tedaviler birlikte değerlendirilerek takip veya tedavi planı oluşturulur.
